Zofia Lipecka / Tam spadła nam zasłona z oczu / On arriving there did the horrible truth dawn on us
19.04.2013 – 2.06.2013
April 19, 2013 – June 2, 2013

Content on this page requires a newer version of Adobe Flash Player.

Get Adobe Flash player


Wystawę Zofii Lipeckiej zatytułowaną Tam spadła nam zasłona z oczu nieprzypadkowo otwieramy w dniu 19 kwietnia 2013 roku. 70 lat wcześniej, w wigilię żydowskiego święta Paschy w warszawskim getcie wybuchło powstanie, pierwsze miejskie powstanie w trakcie II wojny światowej. Zryw powstańców nie mógł się udać, był desperackim aktem wyboru godnej śmierci z bronią w ręku. Powstanie zostało krwawo stłumione, zaś większość ludności żydowskiej wymordowano na terenie getta lub w obozie zagłady w Treblince. Powstanie w getcie war-szawskim uważane jest przez naród żydowski za jedno z najważniejszych wydarzeń w jego historii.

Tematyka prześladowań i zagłady Żydów w trakcie II wojny światowej jest wyraźnie obecna w twórczości Zofii Lipeckiej od czasu przeczytania przez nią książki Jana T. Grossa Sąsiedzi. Opublikowana jako druk podziemny w 1944 roku relacja autorstwa Jankiela Wiernika – więźnia obozu zagłady w Treblince II to kolejna ważna pozycja, która wpłynęła na twórczość Zofii Lipeckiej, w tym na prezentowaną w Atlasie Sztuki wystawę. W naszej przestrzeni wystawienniczej prezentujemy dwa projekty artystki: Projekt Treblinka i Warszawa – Małkinia.

Zofia Lipecka od 2004 roku jeździ co roku do Treblinki, gdzie fotografuje wjazd do miejscowości i tablicę z jej nazwą. Na podstawie fotografii artystka maluje obraz o wymiarach 130 x 195 cm. Pomimo tego, że w 2012 roku tablica informacyjna z nazwą Treblinka została przeniesiona kilkaset metrów dalej, Zofia Lipecka nadal fotografuje i maluje to samo miejsce. W Atlasie Sztuki pokażemy dziewięć obrazów z cyklu Projekt Treblinka powstałych w latach 2004-2012.

Zaprezentujemy także instalację wideo składającą się z czterech, dziesięciominutowych filmów, wyświetlanych w pętli na czterech ścianach. Wideo zostało przez artystkę nakręcone 23 sierpnia 2010 roku, w rocznicę deportacji Jankiela Wiernika do obozu zagłady w Treblince. W zwolnionym tempie i zimnej tonacji podróżujemy pociągiem z Warszawy do Małkini – współcześnie najbliższego przystanku kolejowego przed Treblinką (w okresie istnienia obozu zagłady w Treblince istniała prowizoryczna stacja kolejowa w samej wsi Treblinka). W tle słyszymy czytany fragment świadectwa Jankiela Wiernika.

Do współpracy przy tworzeniu katalogu wystawy Zofii Lipeckiej zaprosiliśmy wybitnych krytyków i znawców sztuki po Zagładzie: Izabelę Kowalczyk, Andrzeja Turowskiego i Piotra Kosiewskiego. Mam nadzieję, że eseje ich autorstwa pomogą Państwu lepiej zrozumieć, jakie wyzwania stoją przed sztuką tworzoną po Shoah. Gorąco polecam oba eseje na temat twórczości Zofii Lipeckiej oraz ro-zmowę z artystką. Zachęcam także do lektury tekstu napisanego przez samą artystkę.

Tam spadła nam zasłona z oczu Zofii Lipeckiej to wystawa wyjątkowa. Projekt artystki jest wielopłaszczyznowy, rodzi wiele pytań, na które pomimo upływu lat nie zawsze da się jasno i jednoznacznie odpowiedzieć.

Zapraszam serdecznie do zobaczenia wystawy Zofii Lipeckiej w Atlasie Sztuki.

Jacek Michalak

 

 


It is not by accident that the opening day of the exhibition by Zofia Lipecka entitled Tam spadla nam zaslona z oczu (On arriving there did the horrible truth dawn on us) is 19th April 2013. 70 years ago, in the eve of the Jewish Pesach, in the Warsaw ghetto, the uprising broke out, the first civic uprising during the World War II. The insurgents' spurt couldn't be successful, it was a desperate act of choosing a dignified death with a weapon in one's hand. The uprising was repressed in a bloody way, and the majority of the Jewish population was murdered in the ghetto or in in Treblinka extermination camp. The uprising in the ghetto is considered by the Jewish population to be one of the most important events in history.

The subject of persecutions and holocaust of Jews during the World War II is visibly present in the creative activity by Zofia Lipecka, from the time she read the book by Jan T. Gross Sasiedzi (The Neighbours).
A relation published as an underground print in 1944, created by Jankiel Wiernik – a prisoner of the extermination camp in Treblinka II, is the next important item, which influenced the creative activity by Zofia Lipecka, among others the exhibition in Atlas Sztuki. In our exhibition space, we present two projects by the artist: Treblinka Project and Warsaw – Malkinia.

Zofia Lipecka, since 2004, has been travelling to Treblinka, where she photographed her arrival to the town and the board with its name. On the basis of a photography the artist painted a picture with the following dimensions: 130 x 195 cm. In spite of the fact that in 2012 the informative board with the name Treblinka on it was moved several hundred metres away, Zofia Lipecka still photographs and paints the very same place. In Atlas Sztuki we will show nine pictures from the cycle Project Treblinka created in 2004-2012.

We will also present a video installation consisting of four ten-minutes long films, displayed in loop on four walls. The video was recorded by the artist on 23rd August 2010, on the anniversary of the deportation of Jankiel Wiernik to the Treblinka extermination camp. In slow motion and cold tone, we travel by train from Warsaw to Malkinia – currently the nearest train stop before Treblinka (In the period of existence of Treblinka extermination camp, there existed a provisional railway station in the very Treblinka village). In the background one can hear the read extract of the Jankiel Wiernik's testimony.

To the collaboration in creating a catalogue from the Zofia Lipecka's exhibition, we invited outstanding critics and connoisseurs of art after the holocaust: Izabela Kowalczyk, Andrzej Turowski and Piotr Kosiewski. I hope that their essays will let you understand better, what kind of challenges the art created by Shoah has. I highly recommend to you the both essays concerning the creative activity by Zofia Lipecka and the conversation with the artist. I also encourage you to read the text written by the artist herself.

Tam spadla nam zaslona z oczu (On arriving there did the horrible truth dawn on us) by Zofia Lipecka is an extraordinary exhibition. The artist's project has many dimensions, generates many questions, to which, despite the passage of years, the answers are not always straightforward.

I cordially invite you to visit Zofia Lipecka's exhibition in Atlas Sztuki.

Jacek Michalak


katalog / catalogue
katalog
7.3 MB

 

 

Izabela Kowalczyk, Odpominanie przestrzeni u Zofii Lipeckiej >
Andrzej Turowski, Jedyna droga >
Kształt pamięci, Z Zofią Lipecką rozmawia Piotr Kosiewski >
Zofia Lipecka, Bez zasłony >

 

 

www

 

 

 

 

 

 

 

Partner projektu
Project's partner